0

Stroleembouw en vrijwilligers – een verbond?

Lees de blog "Stoleembouw en vrijwilligers - een verbod?" door Cindy Vissering, programmamanager SBRCURnet.

Door Cindy Vissering, programmamanager SBRCURnet

Elke donderdag hebben zij een samenwerkdag. Wie? De vele vrijwilligers in Ecodorp Bergen! Samen maken ze licht werk: op het terrein dat zij hebben weten te verkrijgen moet nog heel wat gebeuren voordat het bewoonbaar is. Ook wordt er alvast gestart met het prefab maken van leemwanden voor het theehuis.

Samen zelfbouwen

Ik mocht een middag meewerken en de sfeer proeven en ervaren. Ik hielp mee met de bouwploeg, zodat ik ook zelf het leembouwen kon ervaren. Het terrein ligt als een oase te midden van de velden. Het is in deze buurt het enige stuk waar substantieel bomen staan. Het terrein is een oude munitie-opslag van defensie en er staan nog oude loodsen op het terrein, die te zijner tijd afgebroken worden. Nu dienen ze dankbaar voor opslag van strobalen en als werkruimte voor de diverse werkgroepen.
Men is tegelijkertijd het terrein aan het opruimen en ook al aan het opbouwen. Zo worden de eerste tuinen aangelegd op de plaatsen die daarvoor uitgekozen zijn. De sfeer is er een van saamhorigheid om samen te zorgen dat het terrein, dat nu al grote rust uitademt, ook weer mooi en leefbaar wordt.

Al het goede uit het Zuiden

Aan het Ecodorp zijn verschillende professionals en semi-professionals verbonden op allerlei verschillende gebieden: voor het bouwen met stroleem is momenteel vooral Tom Rijven actief. Hij begeleidt de bouwploeg en leert de vrijwilligers werken met stro en leem. Tom heeft zijn sporen in Frankrijk in de zelfbouw verdiend. In Frankrijk hoeven mensen die zelf hun huis bouwen niet aan regelgeving te voldoen. Men gaat er vanuit dat de mensen zelf zo verstandig zijn om de gebouwen stevig genoeg te maken.

In Frankrijk heeft Tom een bouwmethode ontwikkeld waardoor het mogelijk is om stroleembouw als prefab te bouwen. Mensen kunnen zodra zij budget hebben de volgende wand van hun huis bouwen en op het moment dat alle wanden klaar zijn, wordt het huis in elkaar gezet. Zo werken ze momenteel ook aan de stroleemwanden van het theehuis. De wanden staan in rij opgesteld en men kan er tegelijkertijd aan werken, droog in de loods.

Stroleembouw

Het lastige met stro en leembouw is dat het gaat om materialen uit de natuur. De kwaliteit kan daarom nog wel eens verschillen. Ook blijkt het daardoor lastig de bouwfysische eigenschappen vast te stellen. Tom Rijven ondervangt dit gedeeltelijk door het stro zelf te persen. Het formaat wordt hierdoor ook handzamer.

De basis van de wanden is een houten ‘bak’ waarop de strobalen gestapeld worden. De strobalen worden goed aangedrukt, zodat er spanning op komt te staan. Dit geeft de wand mede zijn stevigheid. Vervolgens brengen de vrijwilligers er in meerdere lagen leem op. De klus van de dag dat ik meehielp was het opbrengen van de raaplaag, nadat er al eerder een eerste laag aangebracht was. Deze was goed ingedroogd en voor het goed hechten van de nieuwe laag, werd de toplaag van de bestaande laag eerst nat gemaakt.

De leem, vermengd met stro, wordt met de hand gepakt en met kracht op de muur gedrukt. Vervolgens in een vloeiende beweging uitgespreid en tegen eerdere plakken aangewreven. Zo ontstaat er een hechting naar alle kanten. De wand was na de eerste laag behoorlijk bobbelig, met deze raaplaag wordt de wand vlak gemaakt. Na het opbrengen van de laag, wordt deze gladgestreken en met een rij nagelopen op vlakheid van de wand. Dit is ook de dikste laag die opgezet wordt (zo’n 3 cm) en hierin kunnen dan ook vormen en decoratie aangebracht worden.

Andere manier van werken

Deze manier van leem opbrengen is behoorlijk arbeidsintensief. Daarom is het prettig wanneer veel betrokkenen bij het dorp komen helpen. Per wand werken drie mensen naast elkaar. Er gaat op deze manier een hoop liefde de wand in, van al die mensen die het Ecodorp een warm hart toedragen en komen helpen. Ook zijn er mensen die graag de methode leren en oefenen op een ander gebouw, voordat zij hun eigen huis elders gaan realiseren. Van de professional vraagt de begeleiding van deze vrijwillige bouwers een geheel andere manier van werken. Volgens Tom Rijven is de stroleembouwmethode ‘robuust’ genoeg om met een groep vrijwilligers te werk te gaan.

Kennispartnerproject Ecodorp Bergen

SBRCURnet is als kennispartner bij Ecodorp Bergen betrokken om met het dorp en Strobouw Nederland te bekijken op welke manier er toch gerekend kan worden met stro, zodat er op den duur bijvoorbeeld referentiedetails vervaardigd kunnen worden. Ook bekijkt SBRCURnet wat de rol van de professionele bouwer is bij het zelfbouwen met stroleem. Niet alleen op basis van de ervaringen binnen Ecodorp Bergen, maar ook daarbuiten.

Reacties

Nog geen reacties

Reageer