0

De constructie van leefdaken afstemmen op het gebruik - 009

Platte daken die als leefdaken worden gebruikt zodanig construeren dat lekkage als gevolg van het gebruik wordt voorkomen - of althans gemakkelijk is te traceren en te herstellen.

OPLOSSINGSRICHTINGEN

1. De leeffunctie van het dak gescheiden houden van de waterkerende functie

De waterdichte laag mag nooit worden gecombineerd met de loop- of rijvloer.

Door op de waterdichte laag een thermische isolatie aan te brengen van XPS-schuim, is de bescherming tegen beschadiging vrijwel volledig. Immers, als de loopvloer of de opstallen op de XPS-isolatie worden geplaatst, dan wordt het dakbedekkingssysteem niet of nauwelijks belast. Afwerking met daktegels op een tegeldragersysteem zorgt voor goede afwatering en vuilafvoer (zie Figuur).

Dakbedekkingssysteem dat goed beschermd is tegen beschadiging.

Een alternatief is een warm-dakconstructie met CG- of pur-isolatieplaten. Met CG-isolatie kan bij een correcte uitvoering een zogenoemd compact dak ontstaan dat onderloop van onverhoopt lekwater voorkomt. Bij pur-dakisolatieplaten is extra zekerheid te verkrijgen door de dakbedekkings-constructie in compartimenten te verdelen.

2. Dakbedekkingsconstructie toepassen die eenvoudig is te herstellen of te inspecteren

Een afwerking met een drainerende vloer van daktegels op een tegeldragersysteem is goed te demonteren waardoor (plaatselijk) herstel betrekkelijk eenvoudig is uit te voeren.

3. Zorgen voor een dakontwerp waardoor lekkage traceerbaar is

Over de waterdichtheid van het dakbedekkingssysteem moet absolute zekerheid bestaan. Bij lekkage mag er geen discussie zijn over de samenstelling van het dak en de details: de plaats van inwatering moet de plaats van de beschadiging zijn.

Kies bij het ontwerp voor een betonnen onderconstructie die op afschot is gestort of die voorzien is van een op afschot gestorte druklaag. Zo'n constructie kan dienst doen als eerste waterdichte laag. Door op deze onderconstructie een dakbedekkingssysteem volledig te kleven (met bitumen of bitumen kleefstof) ontstaat er één geheel. Het grote voordeel is dat bij beschadiging (tijdens de uitvoering of bij het gebruik) de verdere schade beperkt blijft. Wordt gekozen voor een losliggend systeem, dan laat een eventuele lekkage zich - door onderloop - veel moeilijker traceren.

ACHTERGROND

Het platte dak krijgt een gebruiksfunctie. Dit betekent dat op deze zogenoemde 'leefdaken' veel opstallen komen. Ook worden deze daken (meestal) zwaar belast en veel gebruikt.
De waterdichtheid van leefdaken is dan ook (te) vaak in het geding. Een klein manco aan het dakbedekkings-systeem leidt al snel tot wateroverlast en ingrijpende herstelwerk-zaamheden. Als er op een dak tegels worden gelegd, bloembakken geplaatst of tuinmuren en lantaarnpalen verschijnen, dan verliest men bij wijzigingen van deze inrichting al snel uit het oog dat het nog steeds om een dak gaat - met schade als gevolg.
Verder veroorzaakt het gebruik vervuiling. Hierdoor kan de waterafvoer stagneren. Dit leidt weer tot belasting van de aansluitdetails, die daar in veel gevallen niet op zijn berekend en door hevelwerking of overloop kunnen gaan lekken. Onderzoek naar de lekkageoorzaak leidt vaak tot grotere schade.

AANDACHTSPUNTEN

  • Houd bij het ontwerp rekening met de benodigde opstandhoogten:
    - minimaal 170 mm boven het niveau van de thermische isolatie bij een omgekeerd dak;
    - minimaal 170 mm boven het dakbedekkingssysteem bij een warm dak.
  • Stort de betonnen onderconstructie op afschot.
  • Ontwerp alle details met een haakse hoek.
  • Kies voor een volledig gekleefde eerste bitumenlaag met een sterke stabiele drager. De toplaag kan bestaan uit een polymere dakbaan, volledig gekleefd.
  • Houd rekening met periodieke reiniging van het dak: zwerfvuil en de spoelruimte onder de daktegels.

OVERIGE INFORMATIE

  • BDA Dakboekje 2000 (hoofdstuk Terrasdaken, pagina 386 t/m 390), ten Hagen & Stam, Den Haag
  • Handboek Daken (hoofdstuk D 2100, Omgekeerd-dak met drainerende tegels), ten Hagen & Stam, Den Haag, 2000
  • Van den Hout, A.F. 'Ontwerpoverwegingen voor leefdaken', Dakenraad nr. 29, april 1999. Uitgeverij Dakanraad, Dussen