0

Funderingsherstel aangetaste houten paalfunderingen - 394

Bepalen van de juiste methode om de draagkracht van aangetaste houten paalfunderingen te herstellen.

OPLOSSINGRICHTINGEN

Er zijn vier soorten funderingsherstel:

1. Paalkopverlaging. Deze methode kan alleen toegepast worden, als droogstand de oorzaak van het funderingsprobleem is. Het bovenste, aangetaste deel van de paal wordt hersteld.

2. Nieuwe palen met nieuwe vloer (tafelconstructie). De belasting van de woning wordt via een nieuw aangebrachte vloer, op de nieuwe palen overgebracht.

3. Nieuwe palen met randbalken. De belasting wordt via nieuwe randbalken overgedragen op nieuwe palen. Deze randbalken worden onder de dragende wanden van de woning geplaatst.

4. Door de muur gedrukte palen. Om de één à twee meter worden nieuwe palen door de dragende muur gedrukt.

Welke methode het meest geschikt is, hangt af van het funderingsprobleem, de technische randvoorwaarden (het woonblok) en de aanvullende eisen en wensen van bewoners. Belangrijk voor de risicobeperking is dat alle bewoners van het woonblok overgaan tot funderingsherstel, waarbij men zo veel mogelijk voor één type herstelmethode kiest.

1. Paalopverlaging
Bij deze methode wordt grond afgegraven tot onder de laagste gemeten grondwaterstand en onder het niveau van de rioolbuis in de straat. Het aangetaste deel van de paal wordt afgezaagd en wordt er ruimte gecreëerd tussen de paal en dragende constructie met een vijzel. Vervolgens wordt een wapening en betonconstructie aangebracht.

Voorwaarden
  • De aantasting van de palen moet het gevolg zijn van droogstand. Alleen dan is het bovenste gedeelte van de paal aangetast.
  • De palen moeten van vurenhout zijn.

Risico’s
  • Indien op kleef is gefundeerd, is het risico op onacceptabele nazakkingen erg groot.
  • Graafwerkzaamheden kunnen de fundering verzwakken en blootleggen.
  • Er wordt geen nieuw draagvermogen toegevoegd.
2. Nieuwe palen met nieuwe vloer (tafelconstructie)
Bij een tafelconstructie worden nieuwe palen geplaatst aan de binnenkant van de woning. Daarna wordt er een nieuwe vloer gestort, die de belasting opvangt. De nieuw te storten vloer kan de toekomstige begane grondvloer zijn of de vloer in de kruipruimte of kelder.

Risico’s
  • Indien wederom droogstand optreedt, zal dit geen probleem veroorzaken voor het draagvermogen.
  • Graafwerkzaamheden kunnen de fundering verzwakken en blootleggen.
  • Lekkage in de kelder.
3. Nieuwe palen met randbalken
Aan de voor-, zij- en de achtergevel wordt een sleuf gegraven waarin nieuwe palen buiten de oude palen geplaatst worden. Betonbalken onder de dragende muren zorgen voor de koppeling tussen de nieuwe palen.

Voorwaarden
  • Voor het aanbrengen van een balkensysteem in de woning is een kruipruimte noodzakelijk.
  • Maximaal kan een overbrugging van 12 meter gehaald worden met voorgespannen betonbalken.

Risico’s
  • De risico’s voor deze variant zijn te vergelijken met de risico’s voor een tafelconstructie.
4. Door de muur gedrukte palen
In dragende muren worden nissen gezaagd. De nissen worden gebruikt om een gat te boren tot op de draagkrachtige laag. Slanke stalen buissegmenten worden door dit gat in de grond gedrukt en gekoppeld. Als laatste worden de holle buizen volgestort met beton.

Voorwaarden
  • De dragende muur moet voldoende samenhang en draagkracht hebben om de palen naar beneden te kunnen drukken zonder zelf schade te ondervinden.
  • Het woonblok moet voldoende massa hebben om voldoende tegengewicht te kunnen bieden bij het drukken van de palen.

Risico’s
  • Palen worden niet rondom gelast door een te krappe ruimte in de nis. Hierdoor kunnen de palen niet voldoende buigstijf te zijn.
  • Funderingsmetselwerk blijkt niet draagkrachtig genoeg.
  • Men kan op oude palen stuiten.

ACHTERGROND INFORMATIE

Sterkteverlies van houten paalfunderingen wordt voornamelijk veroorzaakt door schimmelaantasting en/of bacteriële aantasting. Om dit sterkteverlies te herstellen zijn er verschillende mogelijkheden. Deze worden besproken onder de oplossingsrichtingen.

Beide aantastingen hebben hun eigen kenmerken:

Schimmelaantasting
Schimmels hebben een minimale hoeveelheid zuurstof nodig om te kunnen groeien. Daarom is deze aantasting vaak te zien bij droogstand. Droogstand kan verschillende oorzaken hebben, zoals grondwaterstandverlagingen door waterschappen (noodzakelijk bij inklinking van de bodem), lekkende riolen of grondwateronttrekking. Bij fluctuatie van het grondwaterpeil kan er cumulatieve droogstand optreden. Een fundering met schimmelaantasting kan binnen enkele jaren bezwijken.

Bacterieaantasting
Het verschil tussen schimmelaantasting en bacterieaantasting is dat hout ook onder water wordt aangetast. Deze aantasting komt voornamelijk voor in spinthout, zoals in grenenhout. Vurenhout heeft een smallere spintrand en heeft daardoor minder problemen met deze vorm van aantasting. Aangenomen kan worden dat bacteriële aantasting na 70 tot 90 jaar voor schade kan zorgen. Paalkopverlaging als hersteltechniek wordt afgeraden, omdat de aantasting onderin de paal nog steeds doorgaat.

AANDACHTSPUNTEN

Invloedsfactoren
  1. Het funderingsprobleem. Soort en mate van aantasting, gevolgen voor het gebouw (scheuren en zakkingen).
  2. Het project. Opbouw van het woonblok, de benodigde belasting, ruimte onder de vloer, afstand tot de openbare weg.
  3. De eisen/wensen van bewoners. De mate van overlast, de financiële randvoorwaarden en de toekomst van het gebouw.

Kosten
De belangrijkste factoren die van invloed zijn op de kosten:
  1. Soort en mate van aantasting (is paalkopverlaging mogelijk?).
  2. Hoogte woning / belasting (toename belasting, bijvoorbeeld een kantoorfunctie in plaats van woonfunctie).
  3. Aanwezigheid kruipruimte/kelder.
  4. Aanbrengen van kelder (onbenoemde ruimte).
  5. Vorm plattegrond, aanwezigheid van aanbouwen.
  6. Afmetingen woning.
  7. Diepte draagkrachtige laag: hoe dieper de draagkrachtige laag gelegen is, hoe langer de benodigde palen zullen zijn.
  8. Verkeerssituatie en ruimte: een drukke verkeerssituatie zal het tempo van de werkzaamheden doen vertragen.
  9. Omleggen van leidingen.
  10. Aanvullende eisen bewoners.
  11. Herinrichtingskosten (begane grond van de woning en/of de tuin).

Heel globaal kan men zeggen dat voor het plaatsen van nieuwe funderingspalen waarbij een betonvloer in de kruipruimte wordt geplaatst, de totale kosten grofweg geraamd kunnen worden op 60.000 euro bij een oppervlak van circa 6 x 10 meter (60 m2).

Valkuilen en risico’s
  • Mocht er geen funderingsherstel plaatsvinden, dan zal een woning niet direct onbewoonbaar verklaard hoeven te worden. Woningen zullen steeds meer uit het lood gaan staan en op aangrenzende woningen gaan leunen. Scheurvorming in muren en scheve vloeren (wooncomfort) zijn het gevolg.
  • Niet alle bewoners van het woningblok gaan over tot funderingsherstel of er worden verschillende methoden/technieken toegepast bij hetzelfde woonblok.
  • De interpretatie van de inspectiegegevens van de palen (volgens protocol) is niet uniform. Daardoor worden er verschillende adviezen gegeven over de restlevensduur en over het herstel.
  • Er zijn veel factoren die kostenverhogend zijn, waar veelal te weinig rekening mee wordt gehouden, zoals vervuilde grond, kosten voor de herinrichting en het omleggen van leidingen.

Overlast voor de bewoners
Overlast voor bewoners en/of buren is in verschillende vormen aanwezig:
  • Periode van de overlast.
  • Buiten gebruik zijn van de woning.
  • Geluid en trillingen.
  • Vuil.
  • Invloed op tuin/bestrating.
  • Omleggen van leidingen.

OVERIGE INFORMATIE