0

Wilt u deze kennis delen met collega's? Klik dan hier om uw collega's uit te nodigen.

1 Inleiding

1 Inleiding

Vele partijen in de bouwsector erkennen het brede belang van BIM al. BIM wordt de toekomst voor de gehele bouwkolom, oftewel van ontwerp tot en met de sloop. De vraag blijft, wat is BIM? Hierover doen veel verhalen de ronde. Volgens de één is BIM een manier om een gebouw in 3D te laten tekenen door een architect. Voor iemand anders is het een manier om faalkosten de kop in te drukken en voor wéér iemand anders is het een vorm van ketensamenwerking. In de praktijk is de rol van BIM sterk afhankelijk van het doel dat het projectteam heeft gesteld.

BIM is een afkorting voor Bouw Informatie Model. De afkorting is afkomstig uit het Engels en staat voor Building Information Modeling. In tegenstelling tot het traditionele ontwerp- en bouwproces wordt er tijdens het BIM-proces met (3D) BIM informatie gewerkt. Het centrale BIM model bestaat uit een verzameling van BIM aspectmodellen. Deze worden aangemaakt en/of gebruikt door architect, constructeur, installateur, aannemer, opdrachtgever etc. Een BIM aspectmodel bestaat weer uit objecten als wanden, deuren, vloeren etc. die elk hun eigen gedrag en kenmerken hebben. Deze informatie is gedurende het proces digitaal herbruikbaar voor anderen.

Het voordeel van het werken in één model is dat alle partijen dezelfde gegevens (zoals tekeningen, berekeningen, gebouwdimensies, rapporten en verslagen) gebruiken. Alle partijen kunnen zien waar de knelpunten (clash control) zich bevinden en of er aan alle regels wordt voldaan. Daarnaast is het mogelijk om bijvoorbeeld een energieberekening uit het model te genereren, de EPC te laten uitrekenen en de constructie door te rekenen. Bekijk onderstaand filmpje!

Video Introductie in BIM.

Als alle bovengenoemde informatie in één model zou staan, wordt het model te groot, te ingewikkeld en onwerkbaar. Daarom maken de diverse partijen tijdens het BIM-proces gebruik van één basismodel (coördinatiemodel), waaraan diverse programma’s worden gekoppeld die specifiek zijn ontwikkeld voor diverse specialisaties zoals constructieberekeningen, bouwfysische berekeningen, EPC-berekeningen etc. De modellen voor deze berekeningen zijn aspectmodellen (of disciplinemodellen). Een BIM-model laat zich goed vergelijken met een stekkerdoos waarin je oneindig veel stekkers kunt pluggen. De stekkerdoos vorm het basismodel en de aspectmodellen plug je er als stekkers in. Om deze uitwisseling mogelijk te maken, heb je een taal nodig die elk programma begrijpt. Daarvoor zijn de zogenaamde open standaarden ontwikkeld (IFC, IFD en IDM). Het beheren en coördineren van alle aspectmodellen in combinatie met het basismodel wordt gedaan door de [BIM Regisseur].

Figuur 1-1 Schematische weergave BIM (Bron: Gerrie Mühren).

Het toepassen van BIM is geen doel op zichzelf. BIM is een methode, een proces en een hulpmiddel om op een efficiënte wijze met diverse partijen samen te werken. De voordelen die BIM onder andere met zich mee brengt zijn het terugbrengen van faalkosten, een betere kwaliteit van het gebouw en een goede samenwerking. BIM stimuleert wederzijds begrip tussen alle partijen. Doordat iedereen in 3D aan één gebouw werkt, kloppen alle tekeningen die van het model gemaakt worden met elkaar. Elke wijziging in het model wordt op iedere tekening doorgevoerd. Daarnaast is het door het werken in een 3D-omgeving eenvoudig om visualisaties te genereren. Met sommige 3D-software is het zelfs mogelijk om machines aan te sturen.

Juist omdat het BIM-proces heel veel verschilt van het huidige ontwerp- en bouwproces, is het een grote drempel voor bedrijven om te beginnen met BIM. Daarom is het raadzaam om op kleine schaal te beginnen binnen het bedrijf. Dit wordt ook wel little BIM genoemd. Als er met twee à drie projecten ervaring is op gedaan, kan er overgestapt worden naar een BIM-proces met externe partijen. Dit noem je BIG BIM. Dit proces, van de eerste stap zetten om met BIM te beginnen en door te groeien naar een bedrijf dat met BIG BIM bezig is, blijkt in de praktijk ongeveer één tot drie jaar te duren.