0

publicatie: Gevels in 't groen

1 Inleiding

1 Inleiding

Net als groene daken bestaan groene gevels al heel lang. Voor zover bekend werden voor het eerst in het oude Egypte klimplanten geplant langs muren. Zij gebruikten daarvoor onder meer de druif, die ze geleidden op houten constructies. Op deze manier kregen de planten meer licht en gaven ze daardoor meer vruchten. Verder lieten de Egyptenaren de klimop al op en rond huizen en tempels groeien; ze wijdden deze plant zelfs aan de God Osiris. Ook in het oude Griekenland werden druiven en andere klimplanten, in het bijzonder de klimop, aangeplant. Daar werd de klimop het symbool van de Griekse wijngod Dionysos. Eigenaardig genoeg werd deze God dus niet gesymboliseerd met wijnranken, maar met klimopbladeren. Het gebruik van klimplanten werd door de Romeinen overgenomen en verder ontwikkeld. Zij hebben deze klimplanten als eersten uitgebreid en gedetailleerd beschreven.
Na de ondergang van het Romeinse Rijk zijn klimplanten lange tijd in vergetelheid geraakt. Een uitzondering hierop vormden wellicht de kloostertuinen, hoewel daar vooral leifruit werd geteeld. Uit die tijd dateert de nu weer populair wordende slangenmuur [lit. 13].

Foto 1.1
Slangenmuur (op landgoed Hindersteyn), ooit ontstaan in de kloostertuinen uit de middeleeuwen en zeer geschikt voor leifruit.

Pas in de 17e en de 18e eeuw werden Noord-Amerikaanse klimklanten naar Europa gebracht, zoals de wilde wingerd, de trompetklimmer en de Duitse pijp. Later volgden de blauweregen, verschillende clematissoorten, de kiwi en de bruidssluier. Na 1900 zijn de klimplanten massaal gecultiveerd.
Hoewel er nu ook groenegevelsoorten zijn met (vele) andere plantensoorten, zijn het toch vooral de klimplanten die vele vormen van gevels in het groen mogelijk maken. Aan deze, en natuurlijk ook de andere, plantensoorten wordt in deze SBR-uitgave veel aandacht besteed. Hierbij komen diverse aspecten aan de orde op het gebied van bouwtechniek, bouwfysica, veiligheid en uiteraard beplantingen. Bij velen leeft nog de gedachte dat gevelbegroening schade aan de gevel kan toebrengen. Zo zouden muren er vochtig door worden, en dringen wortels van klimplanten de muur binnen waardoor ze schade veroorzaken en trekken ze allerlei ongedierte aan. Bovendien zou de beplanting veel onderhoud vergen. Inmiddels is echter sprake van een volgroeide technologie. Bovendien is er vastgesteld dat groene gevels zeer veel positieve effecten hebben.

Deze SBR-uitgave gaat enerzijds in op de goede kwaliteit van groene gevels en geeft anderzijds aanwijzingen voor het ontwerpen van begroeide gevels. Deze kunnen daardoor duurzaam functioneren en een fraaie uitstraling krijgen.